INFOdoradca+ Informacje o zawodach - Powiatowy Urząd Pracy w Leżajsku


INFOdoradca+ Informacje o zawodach

to materiały zawierające przede wszystkim: opis zawodu, opis kompetencji zawodowych, odniesienie do sytuacji zawodu na rynku pracy i możliwości doskonalenia zawodowego, a także możliwości zatrudnienia osób niepełnosprawnych w zawodzie.

Opisy zawodów powstają w ramach projektu „Rozwijanie, uzupełnienie i aktualizacja informacji o zawodach oraz jej upowszechnienie za pomocą nowoczesnych narzędzi komunikacji – INFODORADCA+". Projekt jest współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego, Program Operacyjny Wiedza Edukacja Rozwój, Oś priorytetowa II Efektywne polityki publiczne dla rynku pracy, gospodarki i edukacji, Działanie 2.4 Modernizacja publicznych i niepublicznych służb zatrudnienia oraz lepsze dostosowanie ich do potrzeb rynku pracy.

Więcej informacji o projekcie na stronie infodoradca.edu.pl
Lista 1000 zawodów opisywanych w projekcie INFODORADCA+

INFOdoradca+ Informacje o zawodach

Doradca personalny

Kod: 242303

7. Słownik

Nazwa pojęciaDefinicja pojęcia
Awans zawodowy

Wyróżnia się dwa podstawowe rodzaje awansu – pionowy oraz poziomy. Awans pionowy oznacza zmianę stanowiska na wyższe w hierarchii przedsiębiorstwa/organizacji oraz przyznanie wyższego wynagrodzenia i poszerzenie uprawnień, np. awans polegający na osiągnięciu wyższego stopnia wymagań formalnych w policji, w wojsku, mianowanie na wyższy stopień – awans nauczycielski. Awans poziomy oznacza zmianę stanowiska niepociągającą za sobą zmiany pozycji pracownika w hierarchii firmy, np. objęcie dodatkowego stanowiska przez pracownika, powierzenie nowych zadań, rozszerzenie uprawnień i zakresu podejmowanych decyzji.

Czynności zawodowe

Są to działania podejmowane w ramach zadania zawodowego i dające efekt w postaci realizacji celu przewidzianego w zadaniu zawodowym.

Edukacja formalna

Kształcenie realizowane przez publiczne i niepubliczne szkoły oraz inne podmioty systemu oświaty, uczelnie oraz inne podmioty systemu szkolnictwa wyższego, w ramach programów, które prowadzą do uzyskania kwalifikacji pełnych oraz kwalifikacji nadawanych po ukończeniu studiów podyplomowych (zgodnie z ustawą Prawo o szkolnictwie wyższym) albo kwalifikacje w zawodzie (zgodnie z przepisami oświatowymi).

Edukacja pozaformalna

Kształcenie i szkolenie realizowane w ramach programów, które nie prowadzą do uzyskania kwalifikacji pełnych lub kwalifikacji właściwych dla edukacji formalnej.

Efekty uczenia się

Wiedza, umiejętności oraz kompetencje społeczne nabyte w procesie uczenia się (w ramach edukacji formalnej, edukacji pozaformalnej lub poprzez uczenie się nieformalne).

Europejskie Ramy Kwalifikacji (ERK)

Przyjęta w Unii Europejskiej struktura i opis poziomów kwalifikacji umożliwiające porównanie kwalifikacji uzyskiwanych w różnych państwach. W ERK wyróżniono 8 poziomów kwalifikacji opisywanych za pomocą efektów uczenia się (wiedza, umiejętności i kompetencje). ERK stanowi układ odniesienia do krajowych ram kwalifikacji w tym do PRK.

Kody niepełnosprawności

Są symbolami rodzaju schorzenia, które ma decydujący wpływ na to, do jakich prac osoba niepełnosprawna może być kierowana, a do jakich nie powinna ze względu na jej zdrowie i skuteczność pracy na danym stanowisku. Podstawowe kody niepełnosprawności:

01-U upośledzenie umysłowe,

02-P choroby psychiczne,

03-L zaburzenia głosu, mowy i choroby słuchu,

04-O choroby narządu wzroku,

05-R upośledzenie narządu ruchu,

06-E epilepsja,

07-S choroby układu oddechowego i krążenia,

08-T choroby układu pokarmowego,

09-M choroby układu moczowo-płciowego,

10-N choroby neurologiczne,

11-I inne, w tym schorzenia: endokrynologiczne, metaboliczne, zaburzenia enzymatyczne, choroby zakaźne i odzwierzęce, zeszpecenia, choroby układu krwiotwórczego,

12-C całościowe zaburzenia rozwojowe.

Kompetencje społeczne

Jest to rozwinięta w toku uczenia się zdolność kształtowania własnego rozwoju oraz autonomicznego i odpowiedzialnego uczestniczenia w życiu zawodowym i społecznym, z uwzględnieniem etycznego kontekstu własnego postępowania.

Kompetencje kluczowe

Są to kompetencje (połączenie wiedzy, umiejętności i kompetencji społecznych) potrzebne w życiu zawodowym i pozazawodowym oraz do bycia aktywnym obywatelem, integracji społecznej i zatrudnienia. Na potrzeby opracowania informacji o zawodach wyróżniono 9 kompetencji, które zostały wybrane i pogrupowane ze zbioru 15 kompetencji kluczowych wyodrębnionych w Międzynarodowym Badaniu Kompetencji Osób Dorosłych - Projekt PIAAC, prowadzonym cyklicznie przez OECD.

Kompetencja zawodowa

Jest to układ wiedzy, umiejętności i kompetencji społecznych niezbędnych do wykonywania, w ramach wydzielonego zakresu pracy w zawodzie zestawu zadań zawodowych. Posiadanie jednej lub kilku kompetencji zawodowych powinno umożliwić zatrudnienie, na co najmniej jednym stanowisku pracy w zawodzie.

Kwalifikacja

Oznacza zestaw efektów uczenia się w zakresie wiedzy, umiejętności oraz kompetencji społecznych nabytych w edukacji formalnej, edukacji pozaformalnej lub poprzez uczenie się nieformalne, zgodnych z ustalonymi dla danej kwalifikacji wymaganiami, których osiągnięcie zostało sprawdzone w procesie walidacji oraz formalnie potwierdzone przez uprawniony podmiot certyfikujący. W Zintegrowanym Systemie Kwalifikacji wyodrębniono 4 rodzaje kwalifikacji: pełne, cząstkowe, rynkowe i uregulowane.

Polska Rama Kwalifikacji (PRK)

Opis ośmiu wyodrębnionych w Polsce poziomów kwalifikacji odpowiadających odpowiednim poziomom Europejskich Ram Kwalifikacji, sformułowany za pomocą ogólnych charakterystyk efektów uczenia się dla kwalifikacji na poszczególnych poziomach, ujętych w kategoriach wiedzy, umiejętności i kompetencji społecznych.

Potwierdzanie kompetencji

Jest to proces polegający na sprawdzeniu, czy kompetencje wymagane dla danej kwalifikacji zostały osiągnięte. Terminy o podobnym znaczeniu: „walidacja”, „egzaminowanie”. Proces ten prowadzi do certyfikacji - wydania przez upoważnioną instytucję „dyplomu”, „świadectwa”,

„certyfikatu”.

Sektorowa Rama Kwalifikacji (SRK)

Opis poziomów kwalifikacji funkcjonujących w danym sektorze lub branży; poziomy Sektorowych Ram Kwalifikacji odpowiadają odpowiednim poziomom Polskiej Ramy Kwalifikacji.

Sprawności sensomotoryczne

Są to sprawności związane z funkcjonowaniem narządów zmysłów (wzroku, słuchu, smaku, powonienia, dotyku) oraz narządu ruchu (sprawność rąk, precyzja ruchów rąk, sprawność nóg, koordynacja wzrokowo-ruchowa itp.).

Stanowisko pracy

Jest to miejsce pracy w strukturze organizacyjnej, np. przedsiębiorstwa, instytucji, organizacji, w ramach którego pracownik wykonuje zadania zawodowe stale lub okresowo. Do prawidłowego wykonywania zadań na danym stanowisku pracy konieczne jest posiadanie wiedzy, umiejętności oraz kompetencji społecznych właściwych dla kompetencji zawodowych wyodrębnionych w zawodzie.

Tytuł zawodowy

Jest przyznawany osobie, która udowodniła, że posiada określony zasób wiedzy i umiejętności potrzebny do wykonywania danego zawodu. W niektórych grupach zawodowych (technicy, lekarze, rzemieślnicy) istnieją ustawowo zadekretowane nazwy i hierarchie tych tytułów, podczas gdy w innych nie ma takich systemów. Przykładowo tytuły zawodowe uzyskiwane w szkołach i placówkach oświaty to: robotnik wykwalifikowany i technik, w rzemiośle: uczeń, czeladnik, mistrz, w kulturze fizycznej: trener, instruktor, menedżer sportu.

Umiejętności

Jest to przyswojona w procesie uczenia się zdolność do wykonywania zadań i rozwiązywania problemów właściwych dla dziedziny uczenia się lub działalności zawodowej.

Uprawnienia zawodowe

Oznaczają posiadanie prawa do wykonywania czynności zawodowych (zawodu), do których dostęp jest ograniczony poprzez przepisy prawne przewidujące konieczność posiadania odpowiedniego wykształcenia, spełnienia wymagań kwalifikacyjnych lub innych dodatkowych wymagań.

Uczenie się nieformalne

Uzyskiwanie efektów uczenia się poprzez różnego rodzaju aktywność poza edukacją formalną i edukacją pozaformalną, w tym poprzez samouczenie się i doświadczenie uzyskane w pracy.

Walidacja

Oznacza sprawdzenie, czy osoba ubiegająca się o nadanie określonej kwalifikacji, niezależnie od sposobu uczenia się (edukacja formalna, pozaformalna i uczenie się nieformalne) tej osoby, osiągnęła wyodrębnioną część lub całość efektów uczenia się wymaganych dla tej kwalifikacji.

Wiedza

Jest to zbiór opisów obiektów i faktów, zasad, teorii oraz praktyk przyswojonych w procesie uczenia się, odnoszących się do dziedziny uczenia się lub działalności zawodowej.

Wykształcenie

Oznacza rezultat procesu kształcenia w zakresie ogólnym i specjalistycznym, charakteryzowany na podstawie:

  • poziomu wykształcenia odpowiadającego poziomowi ukończonej szkoły (np. wykształcenie: podstawowe, gimnazjalne, ponadpodstawowe, ponadgimnazjalne, czeladnicze, policealne, wyższe (pierwszy, drugi i trzeci stopień),
  • profilu wykształcenia (ukończonej szkoły) lub dziedziny wykształcenia (kierunek lub kierunek i specjalność ukończonej szkoły wyższej lub wyższej szkoły zawodowej).
Zadanie zawodowe

Jest to logiczny wycinek lub etap pracy w ramach zawodu o wyraźnie określonym początku i końcu wykonywany na stanowisku pracy. Na zadanie zawodowe składa się układ czynności zawodowych powiązanych jednym celem, kończący się określonym wytworem, usługą lub istotną decyzją. W wyniku podziału pracy każdy zawód różni się wykonywanymi zadaniami, na które składają się czynności zawodowe.

Zawód

Jest to zbiór zadań zawodowych wyodrębnionych w wyniku społecznego podziału pracy, wykonywanych przez poszczególne osoby i wymagających odpowiednich kwalifikacji i kompetencji (wiedzy, umiejętności i kompetencji społecznych), zdobytych w wyniku kształcenia lub praktyki. Wykonywanie zawodu stanowi źródło utrzymania.

Zintegrowany System Kwalifikacji (ZSK)

Wyodrębniona część Krajowego Systemu Kwalifikacji, w której obowiązują określone w ustawie standardy opisywania kwalifikacji oraz przypisywania poziomu Polskiej Ramy Kwalifikacji do kwalifikacji, zasady włączania kwalifikacji do Zintegrowanego Systemu Kwalifikacji i ich ewidencjonowania w Zintegrowanym Rejestrze Kwalifikacji (ZRK), a także zasady i standardy certyfikowania kwalifikacji oraz zapewniania jakości nadawania kwalifikacji.

Informacje o ZSK są dostępne pod adresem: https://www.kwalifikacje.gov.pl/

Zintegrowany Rejestr Kwalifikacji (ZRK)

Rejestr publiczny prowadzony w systemie teleinformatycznym, ewidencjonujący kwalifikacje włączone do Zintegrowanego Systemu Kwalifikacji. Informacje o ZRK są dostępne pod adresem: https://rejestr.kwalifikacje.gov.pl/

Lp.

Nazwa pojęcia

Definicja

Źródło

1. Agencja outsourcingowa

Termin „outsourcing” powstał z połączenia 3 angielskich słów: outside (zewnętrzny), resource (zasoby) i using (korzystanie). W dosłownym tłumaczeniu outsourcing oznacza wykorzystywanie zewnętrznych zasobów. W praktyce agencja outsourcingowa zajmuje się realizacją zadań, funkcji, projektów i procesów przekazanych do wykonania przez przedsiębiorstwa zewnętrzne.

https://www.corazlepszyportalbiznesowy.pl/art/outsourcing

[dostęp: 10.07.2018]

2. Agile

Agile od angielskiego słowa „zwinny” stanowi metodykę pracy zespołu opierającą się na częstej i bezpośredniej komunikacji, rezygnacji z hierarchicznej struktury, minimalizacji dokumentacji w celu zyskania elastyczności i wytworów wysokiej jakości. Metodyki zwinne mają największe zastosowanie w pracy zespołów produkujących oprogramowanie IT, jednakże obecnie są przenoszone na inne dziedziny, takie jak na przykład „agile learning” – zwinne uczenie się.

Definicja opracowana przez zespół ekspercki

3. Audyt kompetencyjny

Usługa diagnozy i oceny kompetencji, a więc predyspozycji danej osoby lub grupy osób w zakresie wiedzy, umiejętności i postaw, pozwalających na wykonywanie pracy na odpowiednim poziomie umiejętności zawodowych.

http://www.lgrant.com/Audyt-kompetencyjny

[dostęp: 10.07.2018]

4. Employer Branding

Oznacza budowanie wizerunku marki pracodawcy. Są to wszelkie działania firmy skierowany do obecnych i potencjalnych pracowników mające na celu budowanie jej wizerunku jako atrakcyjnego pracodawcy z wyboru.

Definicja opracowana przez zespół ekspercki na podstawie: http://markapracodawcy.pl/definicja-employer-brandingu

[dostęp: 10.07.2018]

5. E-learning

To nowoczesna metoda przekazywania wiedzy, wykorzystująca bogaty zestaw środków elektronicznej transmisji informacji, w tym Internet, technologię ekstranetu i intranetu, nagrania audio i wideo. E-learning – określany jest również jako „zdalne nauczanie” lub „uczenie się przez internet”. Jest to forma kształcenia coraz częściej wykorzystywana w środowisku pracy.

https://kariera.sgh.waw.pl/artykuly/technologie/e-learning-2212-nowoczesny-sposob-ustawicznego-ksztalcenia-kadr

[dostęp: 10.07.2018]

6. Facylitacja

To proces, w czasie którego neutralna i nieposiadająca umocowania do podejmowania decyzji osoba – nazywana facylitatorem, oddziałuje na grupę w taki sposób, aby poprawić efekty jej pracy. Facylitator, dzięki stosowanym metodom pracy z grupą, pomaga osiągnąć jak najlepsze rezultaty w optymalnym czasie przy wykorzystaniu potencjału osób uczestniczących w spotkaniu.

http://www.wszechnica.uj.pl/pl/facylitator/czym_jest_facylitacja

[dostęp: 10.07.2018]

7. Feedback

To konstruktywna, oparta na faktach i nieoceniająca informacja zwrotna udzielana danej osobie w odpowiedzi na jej zachowania, realizowane działania lub wysyłane do otoczenia komunikaty. Inaczej mówiąc, są to spostrzeżenia innych odnośnie do komunikacji, działania i efektów pracy danej osoby niezawierające elementu oceniania lub krytykowania.

Definicja opracowana przez zespół ekspercki

8. HR

Z angielskiego human resources, HR – zasoby ludzkie, czyli inaczej kapitał ludzki organizacji.

https://hprgroup.pl/hr

[dostęp: 10.07.2018]

9. Interesariusze

Ang. stakeholders; tak w teorii zarządzania określa się te podmioty (osoby, społeczności, instytucje, organizacje, urzędy), które mogą wpływać na przedsiębiorstwo oraz pozostają pod wpływem jego działalności. Innymi słowy są to osoby i instytucje będące w otoczeniu wewnętrznym i zewnętrznym przedsiębiorstwa, wchodzące z nim w bezpośrednie lub pośrednie relacje.

http://odpowiedzialnybiznes.pl

[dostęp: 10.07.2018]

10. Know-how

To termin pochodzący z języka angielskiego i oznaczający konkretną wiedzę techniczną z danej dziedziny, umiejętność wykonania lub wyprodukowania czegoś, kompetencję, biegłość (know – „wiedzieć, how – „jak”). Odnosi się do tego typu wiedzy, która jest z jednej strony niezwykle istotna dla tworzenia wartości dodanej organizacji, ale z drugiej jest trudno dostępna, nie dająca się łatwo agregować (na przykład w bazach danych) oraz rozpowszechniać.

Dobija D. (red.): Pomiar i rozwój kapitału ludzkiego przedsiębiorstwa: materiały na konferencję. Polska Fundacja Promocji Kadr, Warszawa 2003.

11. Lean management

To koncepcja, ktora znajduje zastosowanie najczęściej w przedsiębiorstwach produkcyjnych. Oznacza tak zwane wyszczuplanie, wysmuklanie czy też odchudzanie przedsiębiorstwa i wiąże się z wprowadzaniem licznych zmian w zakresie działalności, struktury, metodach zarządzania oraz przygotowania zawodowego pracowników. Koncepcja zakłada jak najlepsze dostosowanie firmy do warunków panujących na rynku.

Lean Enterprise Institute Polska: https://lean.org.pl

[dostęp: 10.07.2018]

12. Luka kompetencyjna

Obszar wymagający rozwoju obejmujący wiedzę, umiejętności lub postawy pracowników. Zwrócenie uwagi na potencjalną lukę kompetencyjną jest szczególnie ważne w przypadku planowanej w organizacji zmiany, kiedy należy odpowiedzieć sobie na pytanie czy jej pracownicy posiadają niezbędne kompetencje do pracy według nowych wymagań.

Twarowski B.: Wpływ luki kompetencyjnej na osiąganie i utrzymywanie przewagi konkurencyjnej, [w:] Sitko-Lutek A. (red.): Polskie firmy wobec globalizacji. Luka kompetencyjna. PWN, Warszawa 2007.

13. Mentoring odwrócony

To partnerska relacja między „mistrzem” a „uczniem” skierowana na odkrywanie i rozwijanie potencjału ucznia. Odwrócony mentoring jest ciekawą interwencją ze względu na to, że w takim przypadku rolę mentora przyjmuje na siebie osoba młodsza (a nie starsza, jak ma to miejsce w klasycznym procesie mentoringu), która choć jest mniej doświadczona, posiada bardziej aktualną wiedzę lub potrafi wnieść nowe spojrzenie na sprawę.

Definicja opracowana przez zespół ekspercki

14. Modele kompetencyjne

Określają zestawy kompetencji, wynikające z misji i strategii firmy, pozwalające na realizację jej celów w sposób zgodny z wartościami i oczekiwanym stylem pracy. Stanowią jeden z podstawowych instrumentów zarządzania zasobami ludzkimi, począwszy od rekrutacji i selekcji pracowników, poprzez kształtowanie ścieżek kariery, szkolenia i rozwój, oceny okresowe, aż po motywowanie i wynagradzanie.

https://ibd.pl/doradztwo-i-badania/doradztwo-hr/modele-kompetencyjne

[dostęp: 10.07.2018]

15. Outplacement

Kompleksowy program organizowany przez pracodawcę polegający na udzieleniu wsparcia zwalnianym pracownikom w poszukiwaniu nowych możliwości zatrudnienia. Nazywany jest także „systemem łagodnych zwolnień” lub „zwolnieniami monitorowanymi”. Program umożliwia przeanalizowanie dotychczasowej ścieżki kariery zawodowej pracownika objętego zwolnieniem, wyciągnięcie wniosków i zaplanowanie kolejnych kroków w dążeniu do zmiany stanowiska lub miejsca pracy.

Oleksiak P: Zwolnienia monitorowane (outplacement) jako element kształtowania pozytywnego wizerunku organizacji na rynku pracy. "Zarządzanie innowacyjne w gospodarce i biznesie", nr 1(14); 2012.

16. Peer coaching

To proces, w ramach którego dwie lub większa liczba osób powiązanych ze sobą zawodowo pracuje w ramach poufnych sesji coachingowych nad obszarami rozwoju zawodowego. Celem peer coachingu może być między innymi: rozwinięcie lub ćwiczenie nowych umiejętności, generowanie innowacyjnych pomysłów w środowisku pracy, czy dążenie do rozwiązania danego problemu.

Definicja opracowana przez zespół ekspercki

17. Platforma wiedzy

To zintegrowana platforma zbudowana w środowisku wirtualnym, wspomagająca gromadzenie, scalanie i transfer specjalistycznej wiedzy wewnątrz organizacji, jak i pomiędzy rozmaitymi organizacjami i instytucjami. Struktura takich platform jest najczęściej wielowarstwowa i może zawierać zasoby cyfrowe, aplikacyjne i sprzętowe.

http://pinf.itee.radom.pl/index.php/pl/o-platformie-1

[dostęp: 10.07.2018]

18. Polityka personalna

Określa metody, jakie firma stosuje w zarządzaniu swoimi pracownikami. Tworzy się ją w oparciu o wizję i misję organizacji, kulturę i wartości firmy oraz pracowników. Polityka personalna obejmuje wszelkie działania związane z zasobami ludzkimi w przedsiębiorstwie, w tym planowanie zasobów ludzkich, dbanie o rozwój pracowników, motywowanie, ocenianie oraz budowanie relacji międzyludzkich.

http://www.krakowiakconsulting.pl/polityka_personalna.html

[dostęp: 10.07.2018]

19. Reengineering

Koncepcja biznesowa polegająca na wprowadzaniu radykalnych zmian w procesach biznesowych, których celem jest osiągnięcie maksymalnej efektywności organizacji oraz redukcja kosztów.

Champy J., Hammer M. : Reengineering the Corporation: A Manifesto for Business Revolution. Collins Business Essentials, grudzień 2003. 

20. VUCA

Powszechnie stosowany akronim opisujący specyfikę współczesnego otoczenia organizacji. Pochodzi od angielskich słów: volatility (zmienność), uncertainty (niepewność), complexity (złożoność) i ambiguity (wieloznaczność) i został zaczerpnięty z terminologii używanej przez armię USA.

Lemoine G.J., Bennett N.:

„Co oznacza VUCA”, Harvard Business Review Polska, nr 141, listopad 2014.

21. Zarządzanie talentami

Ang. talent management – to liczne działania koncentrujące się na poszukiwaniu, rekrutowaniu, szkoleniu, docenianiu oraz umacnianiu pozycji osób posiadających potencjał do rozwoju oraz na optymalnym wykorzystywaniu ich zdolności w celu tworzenia wartości dodanej dla organizacji.

http://www.humanskills.pl/zarzadzanie-talentami

[dostęp: 10.07.2018]

Partnerzy

Na skróty

 Przejdź na górę