INFOdoradca+ Informacje o zawodach - Powiatowy Urząd Pracy w Leżajsku


INFOdoradca+ Informacje o zawodach

to materiały zawierające przede wszystkim: opis zawodu, opis kompetencji zawodowych, odniesienie do sytuacji zawodu na rynku pracy i możliwości doskonalenia zawodowego, a także możliwości zatrudnienia osób niepełnosprawnych w zawodzie.

Opisy zawodów powstają w ramach projektu „Rozwijanie, uzupełnienie i aktualizacja informacji o zawodach oraz jej upowszechnienie za pomocą nowoczesnych narzędzi komunikacji – INFODORADCA+". Projekt jest współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego, Program Operacyjny Wiedza Edukacja Rozwój, Oś priorytetowa II Efektywne polityki publiczne dla rynku pracy, gospodarki i edukacji, Działanie 2.4 Modernizacja publicznych i niepublicznych służb zatrudnienia oraz lepsze dostosowanie ich do potrzeb rynku pracy.

Więcej informacji o projekcie na stronie infodoradca.edu.pl
Lista 1000 zawodów opisywanych w projekcie INFODORADCA+

INFOdoradca+ Informacje o zawodach

Technik technologii żywności – przetwórstwo rybne

Kod: 314414

7. Słownik

Nazwa pojęciaDefinicja pojęcia
Awans zawodowy

Wyróżnia się dwa podstawowe rodzaje awansu – pionowy oraz poziomy. Awans pionowy oznacza zmianę stanowiska na wyższe w hierarchii przedsiębiorstwa/organizacji oraz przyznanie wyższego wynagrodzenia i poszerzenie uprawnień, np. awans polegający na osiągnięciu wyższego stopnia wymagań formalnych w policji, w wojsku, mianowanie na wyższy stopień – awans nauczycielski. Awans poziomy oznacza zmianę stanowiska niepociągającą za sobą zmiany pozycji pracownika w hierarchii firmy, np. objęcie dodatkowego stanowiska przez pracownika, powierzenie nowych zadań, rozszerzenie uprawnień i zakresu podejmowanych decyzji.

Czynności zawodowe

Są to działania podejmowane w ramach zadania zawodowego i dające efekt w postaci realizacji celu przewidzianego w zadaniu zawodowym.

Edukacja formalna

Kształcenie realizowane przez publiczne i niepubliczne szkoły oraz inne podmioty systemu oświaty, uczelnie oraz inne podmioty systemu szkolnictwa wyższego, w ramach programów, które prowadzą do uzyskania kwalifikacji pełnych oraz kwalifikacji nadawanych po ukończeniu studiów podyplomowych (zgodnie z ustawą Prawo o szkolnictwie wyższym) albo kwalifikacje w zawodzie (zgodnie z przepisami oświatowymi).

Edukacja pozaformalna

Kształcenie i szkolenie realizowane w ramach programów, które nie prowadzą do uzyskania kwalifikacji pełnych lub kwalifikacji właściwych dla edukacji formalnej.

Efekty uczenia się

Wiedza, umiejętności oraz kompetencje społeczne nabyte w procesie uczenia się (w ramach edukacji formalnej, edukacji pozaformalnej lub poprzez uczenie się nieformalne).

Europejskie Ramy Kwalifikacji (ERK)

Przyjęta w Unii Europejskiej struktura i opis poziomów kwalifikacji umożliwiające porównanie kwalifikacji uzyskiwanych w różnych państwach. W ERK wyróżniono 8 poziomów kwalifikacji opisywanych za pomocą efektów uczenia się (wiedza, umiejętności i kompetencje). ERK stanowi układ odniesienia do krajowych ram kwalifikacji w tym do PRK.

Kody niepełnosprawności

Są symbolami rodzaju schorzenia, które ma decydujący wpływ na to, do jakich prac osoba niepełnosprawna może być kierowana, a do jakich nie powinna ze względu na jej zdrowie i skuteczność pracy na danym stanowisku. Podstawowe kody niepełnosprawności:

01-U upośledzenie umysłowe,

02-P choroby psychiczne,

03-L zaburzenia głosu, mowy i choroby słuchu,

04-O choroby narządu wzroku,

05-R upośledzenie narządu ruchu,

06-E epilepsja,

07-S choroby układu oddechowego i krążenia,

08-T choroby układu pokarmowego,

09-M choroby układu moczowo-płciowego,

10-N choroby neurologiczne,

11-I inne, w tym schorzenia: endokrynologiczne, metaboliczne, zaburzenia enzymatyczne, choroby zakaźne i odzwierzęce, zeszpecenia, choroby układu krwiotwórczego,

12-C całościowe zaburzenia rozwojowe.

Kompetencje społeczne

Jest to rozwinięta w toku uczenia się zdolność kształtowania własnego rozwoju oraz autonomicznego i odpowiedzialnego uczestniczenia w życiu zawodowym i społecznym, z uwzględnieniem etycznego kontekstu własnego postępowania.

Kompetencje kluczowe

Są to kompetencje (połączenie wiedzy, umiejętności i kompetencji społecznych) potrzebne w życiu zawodowym i pozazawodowym oraz do bycia aktywnym obywatelem, integracji społecznej i zatrudnienia. Na potrzeby opracowania informacji o zawodach wyróżniono 9 kompetencji, które zostały wybrane i pogrupowane ze zbioru 15 kompetencji kluczowych wyodrębnionych w Międzynarodowym Badaniu Kompetencji Osób Dorosłych - Projekt PIAAC, prowadzonym cyklicznie przez OECD.

Kompetencja zawodowa

Jest to układ wiedzy, umiejętności i kompetencji społecznych niezbędnych do wykonywania, w ramach wydzielonego zakresu pracy w zawodzie zestawu zadań zawodowych. Posiadanie jednej lub kilku kompetencji zawodowych powinno umożliwić zatrudnienie, na co najmniej jednym stanowisku pracy w zawodzie.

Kwalifikacja

Oznacza zestaw efektów uczenia się w zakresie wiedzy, umiejętności oraz kompetencji społecznych nabytych w edukacji formalnej, edukacji pozaformalnej lub poprzez uczenie się nieformalne, zgodnych z ustalonymi dla danej kwalifikacji wymaganiami, których osiągnięcie zostało sprawdzone w procesie walidacji oraz formalnie potwierdzone przez uprawniony podmiot certyfikujący. W Zintegrowanym Systemie Kwalifikacji wyodrębniono 4 rodzaje kwalifikacji: pełne, cząstkowe, rynkowe i uregulowane.

Polska Rama Kwalifikacji (PRK)

Opis ośmiu wyodrębnionych w Polsce poziomów kwalifikacji odpowiadających odpowiednim poziomom Europejskich Ram Kwalifikacji, sformułowany za pomocą ogólnych charakterystyk efektów uczenia się dla kwalifikacji na poszczególnych poziomach, ujętych w kategoriach wiedzy, umiejętności i kompetencji społecznych.

Potwierdzanie kompetencji

Jest to proces polegający na sprawdzeniu, czy kompetencje wymagane dla danej kwalifikacji zostały osiągnięte. Terminy o podobnym znaczeniu: „walidacja”, „egzaminowanie”. Proces ten prowadzi do certyfikacji - wydania przez upoważnioną instytucję „dyplomu”, „świadectwa”,

„certyfikatu”.

Sektorowa Rama Kwalifikacji (SRK)

Opis poziomów kwalifikacji funkcjonujących w danym sektorze lub branży; poziomy Sektorowych Ram Kwalifikacji odpowiadają odpowiednim poziomom Polskiej Ramy Kwalifikacji.

Sprawności sensomotoryczne

Są to sprawności związane z funkcjonowaniem narządów zmysłów (wzroku, słuchu, smaku, powonienia, dotyku) oraz narządu ruchu (sprawność rąk, precyzja ruchów rąk, sprawność nóg, koordynacja wzrokowo-ruchowa itp.).

Stanowisko pracy

Jest to miejsce pracy w strukturze organizacyjnej, np. przedsiębiorstwa, instytucji, organizacji, w ramach którego pracownik wykonuje zadania zawodowe stale lub okresowo. Do prawidłowego wykonywania zadań na danym stanowisku pracy konieczne jest posiadanie wiedzy, umiejętności oraz kompetencji społecznych właściwych dla kompetencji zawodowych wyodrębnionych w zawodzie.

Tytuł zawodowy

Jest przyznawany osobie, która udowodniła, że posiada określony zasób wiedzy i umiejętności potrzebny do wykonywania danego zawodu. W niektórych grupach zawodowych (technicy, lekarze, rzemieślnicy) istnieją ustawowo zadekretowane nazwy i hierarchie tych tytułów, podczas gdy w innych nie ma takich systemów. Przykładowo tytuły zawodowe uzyskiwane w szkołach i placówkach oświaty to: robotnik wykwalifikowany i technik, w rzemiośle: uczeń, czeladnik, mistrz, w kulturze fizycznej: trener, instruktor, menedżer sportu.

Umiejętności

Jest to przyswojona w procesie uczenia się zdolność do wykonywania zadań i rozwiązywania problemów właściwych dla dziedziny uczenia się lub działalności zawodowej.

Uprawnienia zawodowe

Oznaczają posiadanie prawa do wykonywania czynności zawodowych (zawodu), do których dostęp jest ograniczony poprzez przepisy prawne przewidujące konieczność posiadania odpowiedniego wykształcenia, spełnienia wymagań kwalifikacyjnych lub innych dodatkowych wymagań.

Uczenie się nieformalne

Uzyskiwanie efektów uczenia się poprzez różnego rodzaju aktywność poza edukacją formalną i edukacją pozaformalną, w tym poprzez samouczenie się i doświadczenie uzyskane w pracy.

Walidacja

Oznacza sprawdzenie, czy osoba ubiegająca się o nadanie określonej kwalifikacji, niezależnie od sposobu uczenia się (edukacja formalna, pozaformalna i uczenie się nieformalne) tej osoby, osiągnęła wyodrębnioną część lub całość efektów uczenia się wymaganych dla tej kwalifikacji.

Wiedza

Jest to zbiór opisów obiektów i faktów, zasad, teorii oraz praktyk przyswojonych w procesie uczenia się, odnoszących się do dziedziny uczenia się lub działalności zawodowej.

Wykształcenie

Oznacza rezultat procesu kształcenia w zakresie ogólnym i specjalistycznym, charakteryzowany na podstawie:

  • poziomu wykształcenia odpowiadającego poziomowi ukończonej szkoły (np. wykształcenie: podstawowe, gimnazjalne, ponadpodstawowe, ponadgimnazjalne, czeladnicze, policealne, wyższe (pierwszy, drugi i trzeci stopień),
  • profilu wykształcenia (ukończonej szkoły) lub dziedziny wykształcenia (kierunek lub kierunek i specjalność ukończonej szkoły wyższej lub wyższej szkoły zawodowej).
Zadanie zawodowe

Jest to logiczny wycinek lub etap pracy w ramach zawodu o wyraźnie określonym początku i końcu wykonywany na stanowisku pracy. Na zadanie zawodowe składa się układ czynności zawodowych powiązanych jednym celem, kończący się określonym wytworem, usługą lub istotną decyzją. W wyniku podziału pracy każdy zawód różni się wykonywanymi zadaniami, na które składają się czynności zawodowe.

Zawód

Jest to zbiór zadań zawodowych wyodrębnionych w wyniku społecznego podziału pracy, wykonywanych przez poszczególne osoby i wymagających odpowiednich kwalifikacji i kompetencji (wiedzy, umiejętności i kompetencji społecznych), zdobytych w wyniku kształcenia lub praktyki. Wykonywanie zawodu stanowi źródło utrzymania.

Zintegrowany System Kwalifikacji (ZSK)

Wyodrębniona część Krajowego Systemu Kwalifikacji, w której obowiązują określone w ustawie standardy opisywania kwalifikacji oraz przypisywania poziomu Polskiej Ramy Kwalifikacji do kwalifikacji, zasady włączania kwalifikacji do Zintegrowanego Systemu Kwalifikacji i ich ewidencjonowania w Zintegrowanym Rejestrze Kwalifikacji (ZRK), a także zasady i standardy certyfikowania kwalifikacji oraz zapewniania jakości nadawania kwalifikacji.

Informacje o ZSK są dostępne pod adresem: https://www.kwalifikacje.gov.pl/

Zintegrowany Rejestr Kwalifikacji (ZRK)

Rejestr publiczny prowadzony w systemie teleinformatycznym, ewidencjonujący kwalifikacje włączone do Zintegrowanego Systemu Kwalifikacji. Informacje o ZRK są dostępne pod adresem: https://rejestr.kwalifikacje.gov.pl/

Lp.

Nazwa pojęcia

Definicja

Źródło

1. Analiza zagrożeń i krytyczne punkty kontroli (HACCP) (ang. Hazard Analysis and Critical Control Points)

System nadzoru nad żywnością ukierunkowany na likwidację przyczyn zagrożeń dla zdrowia bezpośrednio w miejscu ich powstawania. Obejmuje wszystkie etapy procesu produkcji, od chwili otrzymania surowców, aż do umieszczenia na rynku poprzez przygotowanie, przetwarzanie, pakowanie, przechowywanie i dystrybucję.

Definicja opracowana przez zespół ekspercki na podstawie:

https://gis.gov.pl/dzialalnosc-gospodarcza/wymagania-higieniczne-system-haccp-ghp-gmp

[dostęp: 31.03.2019]

2. Autoklaw przemysłowy

Urządzenie o zaawansowanej technicznie konstrukcji, które umożliwia przeprowadzanie obróbki termicznej w temperaturze powyżej 100 stopni Celsjusza, co jest możliwe dzięki zwiększonemu ciśnieniu panującemu w zbiorniku – do 3 barów. Takie maszyny znajdują zastosowanie w wielu gałęziach przemysłu, m.in. przemyśle spożywczym.

Definicja opracowana przez zespół ekspercki na podstawie:

https://www.uslugowy.com.pl

[dostęp: 31.03.2019]

3. Bezpieczeństwo żywności

Ogół warunków, które muszą być spełnione dotyczących w szczególności: stosowanych substancji dodatkowych i aromatów, poziomów substancji zanieczyszczających, pozostałości pestycydów, cech organoleptycznych i działań, które muszą być podejmowane na wszystkich etapach produkcji lub obrotu żywnością w celu zapewnienia zdrowia i życia człowieka.

Ustawa z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia http://prawo.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/WDU20061711225/U/D20061225Lj.pdf [dostęp: 31.03.2019]

4. Branżowy standard techniczny (BRC) (ang. Global Standard for Food Safety)

Określa wymagania dla firm w celu zapewnienia bezpieczeństwa żywności w procesie produkcji, pakowania, przechowywania i dystrybucji żywności dla sieci handlowych.

Definicja opracowana przez zespół ekspercki na podstawie:

http://www.haccp-polska.pl

[dostęp: 31.03.2019]

5. Dobra praktyka higieniczna (GHP) (ang. Good Hygienic Practice)

Działania, jakie muszą być podjęte i warunki higieniczne, które muszą być spełniane na wszystkich etapach produkcji lub obrotu, aby zapewnić bezpieczeństwo żywności.

Definicja opracowana przez zespół ekspercki na podstawie:

https://www.bhpex.pl/blog/bezpieczenstwo-zywnosci/dobra-praktyka-higieniczna

[dostęp: 31.03.2019]

6. Dobra praktyka produkcyjna (GMP) (ang. Good Manufacturing Practice)

Działania, które muszą być podjęte i warunki, które muszą być spełniane, aby produkcja żywności i materiałów przeznaczonych do kontaktu z żywnością odbywała się w sposób zapewniający jej właściwą jakość zdrowotną zgodnie z jej przeznaczeniem. Wyprodukowanie dobrej jakości potrawy zależy od użytego surowca oraz sposobu postępowania w trakcie produkcji, przetwarzania, przechowywania i dystrybucji żywności.

Definicja opracowana przez zespół ekspercki na podstawie:

https://r.uek.krakow.pl/bitstream/123456789/183/1/168969502.pdf

[dostęp: 31.03.2019]

7. Instrukcja technologiczna

Karta instrukcyjna przeznaczona dla pracownika bezpośrednio wykonującego daną operację. Powinna zawierać wszystkie informacje potrzebne do jej wykonania.

Definicja opracowana przez zespół ekspercki na podstawie:

https://archiwista24.wordpress.com/2014/07/18/225

[dostęp: 31.03.2019]

8. Maszyny i urządzenia do obróbki wstępnej ryb

Służą do oddzielenia niejadalnych części od jadalnych części ryb. Kombinacje operacji tworzą ciągi technologiczne do wytwarzania podstawowych produktów handlowych (np. tuszki, płaty, filety ze skórą lub odskórzone, dzwonka).

Definicja opracowana przez zespół ekspercki na podstawie:

https://www.trafoon.org/sites/trafoon.org/files/download/1058/radom_andrzej_dowgiallo_201606.pdf

[dostęp: 31.03.2019]

9. Materiały pomocnicze

Towary, które nie wchodzą w skład gotowego produktu, ale są konieczne do jego wytworzenia. Pełnią funkcję pomocniczą (np. opakowania, środki myjące i dezynfekujące).

Definicja opracowana przez zespół ekspercki na podstawie: Dłużewski M., Dłużewska A.: Technologia żywności. Cz. 2. WSiP, Warszawa 2001.

10. Pasteryzator

Zamknięte urządzenie, w którym zachodzi proces pasteryzacji. Technika konserwacji za pomocą odpowiednio dobranego podgrzewania produktów spożywczych, tak aby zniszczyć lub zahamować wzrost drobnoustrojów przy jednoczesnym zachowaniu smaku produktów i uniknięciu obniżenia ich wartości odżywczych.

Definicja opracowana przez zespół ekspercki na podstawie:

http://www.agroindustry.pl

[dostęp: 31.03.2019]

11. pH-metr

Przyrząd do mierzenia odczynu badanej substancji (kwasowość, zasadowość). Niezbędny w laboratoriach i wielu gałęziach przemysłu.

Definicja opracowana przez zespół ekspercki na podstawie:

https://www.testo.com/pl-PL/pomiar-ph/pomiar-ph-przemysl-spozywczy/c/applications_research_development_pH_measurement_food

[dostęp: 31.03.2019]

12. Schemat technologiczny

Rysunek, na którym za pomocą umownych symboli graficznych i oznaczeń literowo-cyfrowych przedstawia się przebieg procesu produkcyjnego (urządzenia, operacje lub środki technologiczne oraz ich powiązania).

Definicja opracowana przez zespół ekspercki na podstawie:

https://wspomagamy.pl/schematy-technologiczne-haccp

[dostęp: 31.03.2019]

13. Solomierz

Przyrząd pozwalający na szybki pomiar stężenia soli w produktach spożywczych, na podstawie przewodności badanej substancji.

Definicja opracowana przez zespół ekspercki na podstawie:

https://www.e-refraktometry.pl/solomierze

[dostęp: 31.03.2019]

14. Stalka

Ostrzałka do noży.

Definicja opracowana przez zespół ekspercki na podstawie:

https://profesjonalne-noze.pl/pl/c/Ostrzalki-i-stalki/53/4

[dostęp: 31.03.2019]

15. Trymowanie

Usuwanie niejadalnych części i przycinanie fileta z ryby według ściśle ustalonych reguł. Powstały w wyniku obróbki kształt nosi nazwę trymu. Standardy określają rodzaje trymów, w zależności od stopnia wykrojenia.

Definicja opracowana przez zespół ekspercki na podstawie:

https://horeca.marineharvestpolska.com/wiedza/rodzaje-trymow

[dostęp: 31.03.2019]

16. Tunel fluidyzacyjny

Odmiana mrożenia owiewowego. Powietrze o odpowiedniej prędkości, po schłodzeniu w parowniku, kierowane jest ze skrzyni powietrznej od dołu ku górze, przepływając między cząstkami produktu rozłożonego na perforowanej powierzchni. Zamrażanie metodą fluidyzacyjną odbywa się w tunelach złożonych z taśmociągów lub w tunelach rynnowych. W tunelach rynnowych stosuje się zróżnicowany stopień perforacji dna, tak aby w strefie wstępnego omrażania produktu przedmuch powietrza był większy, a dalej powierzchnia prześwitu jest coraz mniejsza. Przy takim rozwiązaniu produkt przenoszony jest z jednego końca łoża na drugi dzięki fluidyzacji, gdyż warstwa zachowuje się jak ciecz.

Definicja opracowana przez zespół ekspercki na podstawie:

https://www.chlodnictwoiklimatyzacja.pl/artykuly/232-wydanie-07-2014/3219-mrozenie-owocow-i-warzyw-mrozenie-kriogeniczne-oraz-metody-fluidyzacyjne.html

[dostęp: 31.03.2019]

17. Tunel owiewowy

Metoda mrożenia produktów, w której wykorzystywane jest powietrze. Występują tunele trzypiętrowe z przesypywaniem kaskadowym produktu z taśmy na taśmę, tunel spiralny z taśmą samonośną.

Definicja opracowana przez zespół ekspercki na podstawie:

www.sigma-not.net

[dostęp: 31.03.2019]

18. Uprawnienia energetyczne i elektryczne Gr.2

Uprawnienia eksploatacji i/lub dozoru urządzeń, instalacji i sieci energetycznych Grupy 2 (urządzenia wytwarzające, przetwarzające, przesyłające i zużywające ciepło oraz inne urządzenia energetyczne).

Definicja opracowana przez zespół ekspercki na podstawie:

http://www.arkomet.com/szkolenia/uprawnienia-energetyczne-i-elektryczne-gr-i-ii-iii.html

[dostęp: 31.03.2019]

19. Wytwornica lodu

Maszyny do lodu są niezbędne w procesie połowu i przygotowywania ryby do dalszej sprzedaży. W zależności od potrzeb można wykorzystać: łuskarki lodu, grudarki lodu, kostkarki lodu. Urządzenia tego typu znajdują zastosowanie na statkach przetwórniach oraz kutrach. Przystosowane są do pracy zarówno na wodzie słodkiej, jak i morskiej słonej. Objętość pojedynczej frakcji lodu bardzo dobrze nadaje się do zasypywania ryb w chłodniach. Lód może również służyć jako wypełniacz stołów rybnych – w sklepach i hipermarketach.

Definicja opracowana przez zespół ekspercki na podstawie:

http://www.maszynydolodu.pl/zaklady-rybne.php

[dostęp: 31.03.2019]

Partnerzy

Na skróty

 Przejdź na górę