INFOdoradca+ Informacje o zawodach - Powiatowy Urząd Pracy w Leżajsku


INFOdoradca+ Informacje o zawodach

to materiały zawierające przede wszystkim: opis zawodu, opis kompetencji zawodowych, odniesienie do sytuacji zawodu na rynku pracy i możliwości doskonalenia zawodowego, a także możliwości zatrudnienia osób niepełnosprawnych w zawodzie.

Opisy zawodów powstają w ramach projektu „Rozwijanie, uzupełnienie i aktualizacja informacji o zawodach oraz jej upowszechnienie za pomocą nowoczesnych narzędzi komunikacji – INFODORADCA+". Projekt jest współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego, Program Operacyjny Wiedza Edukacja Rozwój, Oś priorytetowa II Efektywne polityki publiczne dla rynku pracy, gospodarki i edukacji, Działanie 2.4 Modernizacja publicznych i niepublicznych służb zatrudnienia oraz lepsze dostosowanie ich do potrzeb rynku pracy.

Więcej informacji o projekcie na stronie infodoradca.edu.pl
Lista 1000 zawodów opisywanych w projekcie INFODORADCA+

INFOdoradca+ Informacje o zawodach

Tokarz w drewnie

Kod: 752310

2. Opis zawodu

Tokarz w drewnie zajmuje się toczeniem 23 elementów z drewna przy użyciu tokarek 24 do drewna i obtaczarek 15 z zachowaniem zasad technologicznych i norm jakościowych.

Opis pracy

Tokarz w drewnie zajmuje się wykonywaniem elementów toczonych. W tym celu dobiera i ocenia przydatność do toczenia określonych gatunków drewna i przygotowuje materiał do obróbki. Pracownik w tym zawodzie odpowiada za prawidłowe umocowanie toczonych elementów w tokarce w zależności od typu urządzenia i kształtu toczonego przedmiotu. Toczenie tym różni się od pozostałych metod obróbki drewna 13, że w jego trakcie nie porusza się narzędzie, ale element obrabiany.

Do zadań tokarza należy obsługa maszyn i narzędzi pracy, kontrolowanie ich eksploatacji, konserwowanie i – w razie konieczności – wykonywanie drobnych napraw użytkowanych maszyn i narzędzi. W zakres obowiązków tokarza wchodzi również posługiwanie się dokumentacją technologiczną i rysunkową dotyczącą toczenia oraz ocena jakości gotowego wyrobu. Elementy, które wytwarza tokarz, występują między innymi w takich wyrobach, jak: tralki 27 i poręcze schodowe, karnisze, szpulki, nogi, szczebliny 21 i łączyny 9 w stołach i krzesłach, nóżki i uchwyty w meblach różnego rodzaju, elementy zabawek, narzędzi czy architektury ogrodowej oraz galanterii drzewnej 7.

Sposoby wykonywania pracy

Pracownik w zawodzie tokarz w drewnie wykonuje pracę polegającą na:

  • posługiwaniu się dokumentacją technologiczną i rysunkiem technicznym,
  • rozpoznawaniu gatunków drewna i dobieraniu odpowiedniego materiału do danej pracy,
  • ocenianiu materiału do toczenia pod względem jakościowym i ilościowym,
  • wstępnej obróbce materiału do toczenia,
  • dobieraniu, przygotowaniu i obsłudze maszyn do toczenia,
  • konserwowaniu i wykonywaniu drobnych napraw wykorzystywanych do pracy maszyn i urządzeń,
  • dobieraniu wzorników,
  • dbaniu o właściwe parametry finalnego wyrobu,
  • ocenianiu jakości wykonywanych czynności i wyrobów,
  • prowadzeniu dokumentacji dotyczącej toczenia,
  • organizowaniu stanowiska pracy zgodnie z zasadami i przepisami bezpieczeństwa i higieny pracy, ochrony przeciwpożarowej, ergonomii i ochrony środowiska.

Więcej szczegółowych informacji znajduje się w sekcjach: 3.1. Zadania zawodowe oraz 3.2. Kompetencja zawodowa.

Warunki pracy

Praca tokarza w drewnie odbywa się zwykle w obiektach zamkniętych, wewnątrz budynków. Pracownik w tym zawodzie wykonuje swoje zadania w halach produkcyjnych fabryk mebli lub w warsztatach i zakładach stolarskich. Większość prac tokarz w drewnie wykonuje w pozycji stojącej, najczęściej przy obsłudze tokarek.

Więcej informacji znajduje się w sekcji: 4.1. Możliwości podjęcia pracy w zawodzie.

Wykorzystywane maszyny i narzędzia pracy

Tokarz w drewnie wykorzystuje w swojej pracy różnego rodzaju narzędzia i maszyny, w tym m.in.:

  • narzędzia zmechanizowane, np.: tokarki kłowe 25, tokarki tarczowe 26, strugarki 20, obtaczarki, pilarki 16, frezarki 6, także maszyny sterowane numeryczne (CNC 1);
  • narzędzia ręczne, np.: dłuta tokarskie (żłobkowe 4 i płaskie 3), przecinaki 18, znaczniki 30, sprawdziany 19, tarniki 22, pilniki 17, materiały ścierne 10.

Organizacja pracy

Sposób organizacji pracy tokarza w drewnie zależy od systemu przyjętego w zakładzie pracy, w którym jest zatrudniony. W większości firm obowiązuje system jedno- lub dwuzmianowy, a zadania są wykonywane w stałych godzinach, średnio przez 8 godzin dziennie. Tokarz wykonuje pracę samodzielnie, obsługując jedną lub kilka obrabiarek 12. Podczas pracy w zakładzie jest systematycznie kontrolowany przez kierownika liniowego (majstra).

Zagrożenia mające wpływ na bezpieczeństwo pracy człowieka

Zagrożenia w pracy tokarza w drewnie są związane z wykonywaniem czynności zawodowych polegających na:

  • obsługiwaniu maszyn i elektronarzędzi 5 – ze względu na ich ostre, poruszające się części oraz z uwagi na niebezpieczeństwo porażenia prądem elektrycznym,
  • podnoszeniu i przenoszeniu ciężarów,
  • długotrwałej pracy w pozycji stojącej,
  • pracy w hałasie,
  • przebywaniu w zanieczyszczonym pyłami powietrzu.

Wśród możliwych skutków dla zdrowia związanych z wykonywaniem zawodu tokarz w drewnie znajdują się:

  • urazy i zranienia, zwłaszcza rąk i palców,
  • uszkodzenia narządu wzroku,
  • uszkodzenia słuchu,
  • choroby układu oddechowego,
  • dolegliwości bólowe wynikające z przeciążenia układu mięśniowo-szkieletowego.

W związku z ryzykiem wystąpienia wymienionych zagrożeń szczególnie ważne jest przestrzeganie i stosowanie zasad i przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy, ochrony przeciwpożarowej, ochrony środowiska oraz właściwej organizacji pracy. Podczas pracy tokarz w drewnie powinien być zaopatrzony w przylegające do ciała ubranie robocze, nakrycie głowy, okulary ochronne, maseczkę przeciwpyłową oraz nauszniki przeciwhałasowe.

Wymagania psychofizyczne

Dla pracownika wykonującego zawód tokarz w drewnie ważne są:

w kategorii wymagań fizycznych

  • sprawność układu kostno-stawowego,
  • ogólna dobra wydolność fizyczna,
  • sprawność układu oddechowego,
  • sprawność narządu wzroku i słuchu,
  • sprawność zmysłu dotyku;

w kategorii sprawności sensomotorycznych

  • koordynacja wzrokowo-ruchowa,
  • ostrość wzroku i słuchu,
  • widzenie stereoskopowe,
  • czucie dotykowe,
  • spostrzegawczość,
  • zręczność palców,
  • zręczność rąk;

w kategorii sprawności i zdolności

  • zdolność koncentracji uwagi,
  • wyobraźnia przestrzenna,
  • uzdolnienia techniczne;

w kategorii cech osobowościowych

  • samodzielność,
  • łatwość przerzucania się z jednej czynności na drugą,
  • dokładność,
  • samokontrola,
  • wytrwałość.

Więcej informacji znajduje się w sekcjach: 3.3. Kompetencje społeczne; 3.4. Profil kompetencji kluczowych dla zawodu.

Wymagania zdrowotne

Przeciwwskazaniem do wykonywania zawodu tokarz w drewnie są schorzenia ograniczające sprawność rąk i palców oraz choroby układu oddechowego, a także alergie. W tym zawodzie wymagany jest dobry wzrok oraz ogólna sprawność fizyczna.

Osoby pozbawione zdolności widzenia stereoskopowego i ze znacznym ograniczeniem pola widzenia nie mogą pracować w zawodzie tokarz w drewnie.

WAŻNE:

O stanie zdrowia i ewentualnych przeciwwskazaniach do wykonywania zawodu orzeka lekarz medycyny pracy.

Więcej informacji znajduje się w sekcji: 4.4. Możliwości zatrudnienia osób niepełnosprawnych w zawodzie.

Wykształcenie niezbędne do podjęcia pracy w zawodzie

Do podjęcia pracy w zawodzie tokarz w drewnie preferowane jest (dla młodzieży) wykształcenie na poziomie branżowej szkoły I stopnia (dawniej zasadnicza szkoła zawodowa) w zawodzie pokrewnym stolarz lub wykształcenie rzemieślnicze w tym zawodzie.

Alternatywną ścieżką kształcenia dla tokarza w drewnie jest nauka zawodu w rzemiośle w zawodzie pokrewnym stolarz.

Pracę w zawodzie tokarz w drewnie może wykonywać również osoba, która:

  • została przyuczona do zawodu,
  • uzyskała doświadczenie w trakcie wykonywania pracy.

W zawodzie mogą pracować także osoby z wykształceniem średnim technicznym lub wyższym po kierunkach związanych z przemysłem drzewnym.

Tytuły zawodowe, kwalifikacje i uprawnienia niezbędne/preferowane do podjęcia pracy w zawodzie

Do wykonywania zawodu tokarz w drewnie nie są wymagane tytuły zawodowe, kwalifikacje czy uprawnienia zawodowe. Jednak pracodawcy najchętniej zatrudniają osoby legitymujące się:

  • świadectwem czeladniczym lub dyplomem mistrzowskim w zawodzie pokrewnym stolarz, uzyskanymi w ramach kształcenia rzemieślniczego, po spełnianiu wymagań formalnych i zdaniu egzaminu organizowanego przez Izby Rzemieślnicze,
  • dyplomem potwierdzającym kwalifikację wyodrębnioną w zawodzie pokrewnym stolarz, uzyskanym po spełnieniu wymagań formalnych i zdaniu egzaminu organizowanego przez Okręgowe Komisje Egzaminacyjne.

Cenione jest również posiadanie:

  • suplementu Europass (w języku polskim i angielskim), wydawanego na prośbę zainteresowanego przez Izby Rzemieślnicze oraz Okręgowe Komisje Egzaminacyjne,
  • udokumentowanego doświadczenia zawodowego w dziedzinie stolarstwa, potwierdzającego umiejętności praktyczne w zakresie obsługi maszyn i narzędzi stolarskich.

Więcej informacji znajduje się w sekcji: 4.2. Instytucje oferujące kształcenie, szkolenie i/lub potwierdzanie kompetencji w ramach zawodu.

Możliwości rozwoju zawodowego i awansu

Tokarz w drewnie może:

  • w miarę nabywania doświadczenia i umiejętności awansować na wyższe stanowiska w hierarchii przedsiębiorstwa: od pomocnika w produkcji drzewnej, przez samodzielnego operatora maszyny, starszego operatora aż po mistrza produkcji,
  • założyć własną działalność gospodarczą,
  • po zdaniu egzaminu maturalnego kontynuować naukę na studiach wyższych lub podyplomowych na kierunkach związanych z obróbką drewna, np. na wydziale technologii drewna,
  • doskonalić swoje umiejętności, uczestnicząc w szkoleniach organizowanych w przedsiębiorstwie, przez stowarzyszenia i inne organizacje branżowe, przez producentów materiałów, elektronarzędzi i maszyn lub w wyspecjalizowanych ośrodkach szkoleniowych.

Po roku 2020, gdy otwarte zostaną szkoły branżowe II stopnia, tokarz w drewnie będzie mógł dalej kształcić się w zawodzie technik technologii drewna w branżowej szkole II stopnia i po potwierdzeniu kwalifikacji AU.50 Organizacja i prowadzenie procesów przetwarzania drewna otrzymać dyplom potwierdzający kwalifikacje w zawodzie technik technologii drewna.

Tokarz w drewnie może założyć własną działalność gospodarczą polegającą na prowadzeniu jednoosobowej firmy świadczącej usługi tokarskie lub współpracować jako podwykonawca albo dostawca z większymi zakładami.

Możliwości potwierdzania kompetencji

Obecnie (2018 r.) w zawodzie tokarz w drewnie nie ma możliwości potwierdzania kompetencji zawodowych w edukacji formalnej i pozaformalnej.

Możliwe jest potwierdzanie kompetencji przydatnych do wykonywania zawodu tokarz w drewnie:

  • przystępując do egzaminu (przed Okręgową Komisja Egzaminacyjną) potwierdzającego kwalifikację AU.15 Wytwarzanie wyrobów stolarskich, właściwą dla zawodów szkolnego (pokrewnego) stolarz, także w trybie eksternistycznym,
  • przystępując do egzaminu czeladniczego 2 lub mistrzowskiego 11 (przed Izbą Rzemieślniczą 8) w zawodzie pokrewnym stolarz; do tych egzaminów mogą przystępować zarówno absolwenci nauki zawodu u rzemieślnika, jak również osoby, które kompetencje nabyły poprzez doświadczenie w pracy.

Więcej informacji można uzyskać w Bazie Usług Rozwojowych https://uslugirozwojowe.parp.gov.pl oraz Zintegrowanym Rejestrze Kwalifikacji https://rejestr.kwalifikacje.gov.pl

Osoba zatrudniona w zawodzie tokarz w drewnie może rozszerzać swoje kompetencje zawodowe w zawodach pokrewnych:

Nazwa zawodu pokrewnego

zgodnie z Klasyfikacją zawodów i specjalności

Kod zawodu

Technik technologii drewnaS

311922

StolarzS

752205

Frezer drewna

752301

Operator maszyn do produkcji wyrobów drewnianych

752302

Operator urządzeń do polerowania drewna

752304

Polerowacz wyrobów z drewna

752306

Strugacz drewna

752307

Szlifierz materiałów drzewnych

752308

Ustawiacz maszyn do obróbki drewna

752311

Wiertacz w drewnie

752312

Mechanik – operator maszyn do produkcji drzewnejS

817212

Partnerzy

Na skróty

 Przejdź na górę