INFOdoradca+ Informacje o zawodach - Powiatowy Urząd Pracy w Leżajsku


INFOdoradca+ Informacje o zawodach

to materiały zawierające przede wszystkim: opis zawodu, opis kompetencji zawodowych, odniesienie do sytuacji zawodu na rynku pracy i możliwości doskonalenia zawodowego, a także możliwości zatrudnienia osób niepełnosprawnych w zawodzie.

Opisy zawodów powstają w ramach projektu „Rozwijanie, uzupełnienie i aktualizacja informacji o zawodach oraz jej upowszechnienie za pomocą nowoczesnych narzędzi komunikacji – INFODORADCA+". Projekt jest współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego, Program Operacyjny Wiedza Edukacja Rozwój, Oś priorytetowa II Efektywne polityki publiczne dla rynku pracy, gospodarki i edukacji, Działanie 2.4 Modernizacja publicznych i niepublicznych służb zatrudnienia oraz lepsze dostosowanie ich do potrzeb rynku pracy.

Więcej informacji o projekcie na stronie infodoradca.edu.pl
Lista 1000 zawodów opisywanych w projekcie INFODORADCA+

INFOdoradca+ Informacje o zawodach

Tokarz w drewnie

Kod: 752310

7. Słownik

Nazwa pojęciaDefinicja pojęcia
Awans zawodowy

Wyróżnia się dwa podstawowe rodzaje awansu – pionowy oraz poziomy. Awans pionowy oznacza zmianę stanowiska na wyższe w hierarchii przedsiębiorstwa/organizacji oraz przyznanie wyższego wynagrodzenia i poszerzenie uprawnień, np. awans polegający na osiągnięciu wyższego stopnia wymagań formalnych w policji, w wojsku, mianowanie na wyższy stopień – awans nauczycielski. Awans poziomy oznacza zmianę stanowiska niepociągającą za sobą zmiany pozycji pracownika w hierarchii firmy, np. objęcie dodatkowego stanowiska przez pracownika, powierzenie nowych zadań, rozszerzenie uprawnień i zakresu podejmowanych decyzji.

Czynności zawodowe

Są to działania podejmowane w ramach zadania zawodowego i dające efekt w postaci realizacji celu przewidzianego w zadaniu zawodowym.

Edukacja formalna

Kształcenie realizowane przez publiczne i niepubliczne szkoły oraz inne podmioty systemu oświaty, uczelnie oraz inne podmioty systemu szkolnictwa wyższego, w ramach programów, które prowadzą do uzyskania kwalifikacji pełnych oraz kwalifikacji nadawanych po ukończeniu studiów podyplomowych (zgodnie z ustawą Prawo o szkolnictwie wyższym) albo kwalifikacje w zawodzie (zgodnie z przepisami oświatowymi).

Edukacja pozaformalna

Kształcenie i szkolenie realizowane w ramach programów, które nie prowadzą do uzyskania kwalifikacji pełnych lub kwalifikacji właściwych dla edukacji formalnej.

Efekty uczenia się

Wiedza, umiejętności oraz kompetencje społeczne nabyte w procesie uczenia się (w ramach edukacji formalnej, edukacji pozaformalnej lub poprzez uczenie się nieformalne).

Europejskie Ramy Kwalifikacji (ERK)

Przyjęta w Unii Europejskiej struktura i opis poziomów kwalifikacji umożliwiające porównanie kwalifikacji uzyskiwanych w różnych państwach. W ERK wyróżniono 8 poziomów kwalifikacji opisywanych za pomocą efektów uczenia się (wiedza, umiejętności i kompetencje). ERK stanowi układ odniesienia do krajowych ram kwalifikacji w tym do PRK.

Kody niepełnosprawności

Są symbolami rodzaju schorzenia, które ma decydujący wpływ na to, do jakich prac osoba niepełnosprawna może być kierowana, a do jakich nie powinna ze względu na jej zdrowie i skuteczność pracy na danym stanowisku. Podstawowe kody niepełnosprawności:

01-U upośledzenie umysłowe,

02-P choroby psychiczne,

03-L zaburzenia głosu, mowy i choroby słuchu,

04-O choroby narządu wzroku,

05-R upośledzenie narządu ruchu,

06-E epilepsja,

07-S choroby układu oddechowego i krążenia,

08-T choroby układu pokarmowego,

09-M choroby układu moczowo-płciowego,

10-N choroby neurologiczne,

11-I inne, w tym schorzenia: endokrynologiczne, metaboliczne, zaburzenia enzymatyczne, choroby zakaźne i odzwierzęce, zeszpecenia, choroby układu krwiotwórczego,

12-C całościowe zaburzenia rozwojowe.

Kompetencje społeczne

Jest to rozwinięta w toku uczenia się zdolność kształtowania własnego rozwoju oraz autonomicznego i odpowiedzialnego uczestniczenia w życiu zawodowym i społecznym, z uwzględnieniem etycznego kontekstu własnego postępowania.

Kompetencje kluczowe

Są to kompetencje (połączenie wiedzy, umiejętności i kompetencji społecznych) potrzebne w życiu zawodowym i pozazawodowym oraz do bycia aktywnym obywatelem, integracji społecznej i zatrudnienia. Na potrzeby opracowania informacji o zawodach wyróżniono 9 kompetencji, które zostały wybrane i pogrupowane ze zbioru 15 kompetencji kluczowych wyodrębnionych w Międzynarodowym Badaniu Kompetencji Osób Dorosłych - Projekt PIAAC, prowadzonym cyklicznie przez OECD.

Kompetencja zawodowa

Jest to układ wiedzy, umiejętności i kompetencji społecznych niezbędnych do wykonywania, w ramach wydzielonego zakresu pracy w zawodzie zestawu zadań zawodowych. Posiadanie jednej lub kilku kompetencji zawodowych powinno umożliwić zatrudnienie, na co najmniej jednym stanowisku pracy w zawodzie.

Kwalifikacja

Oznacza zestaw efektów uczenia się w zakresie wiedzy, umiejętności oraz kompetencji społecznych nabytych w edukacji formalnej, edukacji pozaformalnej lub poprzez uczenie się nieformalne, zgodnych z ustalonymi dla danej kwalifikacji wymaganiami, których osiągnięcie zostało sprawdzone w procesie walidacji oraz formalnie potwierdzone przez uprawniony podmiot certyfikujący. W Zintegrowanym Systemie Kwalifikacji wyodrębniono 4 rodzaje kwalifikacji: pełne, cząstkowe, rynkowe i uregulowane.

Polska Rama Kwalifikacji (PRK)

Opis ośmiu wyodrębnionych w Polsce poziomów kwalifikacji odpowiadających odpowiednim poziomom Europejskich Ram Kwalifikacji, sformułowany za pomocą ogólnych charakterystyk efektów uczenia się dla kwalifikacji na poszczególnych poziomach, ujętych w kategoriach wiedzy, umiejętności i kompetencji społecznych.

Potwierdzanie kompetencji

Jest to proces polegający na sprawdzeniu, czy kompetencje wymagane dla danej kwalifikacji zostały osiągnięte. Terminy o podobnym znaczeniu: „walidacja”, „egzaminowanie”. Proces ten prowadzi do certyfikacji - wydania przez upoważnioną instytucję „dyplomu”, „świadectwa”,

„certyfikatu”.

Sektorowa Rama Kwalifikacji (SRK)

Opis poziomów kwalifikacji funkcjonujących w danym sektorze lub branży; poziomy Sektorowych Ram Kwalifikacji odpowiadają odpowiednim poziomom Polskiej Ramy Kwalifikacji.

Sprawności sensomotoryczne

Są to sprawności związane z funkcjonowaniem narządów zmysłów (wzroku, słuchu, smaku, powonienia, dotyku) oraz narządu ruchu (sprawność rąk, precyzja ruchów rąk, sprawność nóg, koordynacja wzrokowo-ruchowa itp.).

Stanowisko pracy

Jest to miejsce pracy w strukturze organizacyjnej, np. przedsiębiorstwa, instytucji, organizacji, w ramach którego pracownik wykonuje zadania zawodowe stale lub okresowo. Do prawidłowego wykonywania zadań na danym stanowisku pracy konieczne jest posiadanie wiedzy, umiejętności oraz kompetencji społecznych właściwych dla kompetencji zawodowych wyodrębnionych w zawodzie.

Tytuł zawodowy

Jest przyznawany osobie, która udowodniła, że posiada określony zasób wiedzy i umiejętności potrzebny do wykonywania danego zawodu. W niektórych grupach zawodowych (technicy, lekarze, rzemieślnicy) istnieją ustawowo zadekretowane nazwy i hierarchie tych tytułów, podczas gdy w innych nie ma takich systemów. Przykładowo tytuły zawodowe uzyskiwane w szkołach i placówkach oświaty to: robotnik wykwalifikowany i technik, w rzemiośle: uczeń, czeladnik, mistrz, w kulturze fizycznej: trener, instruktor, menedżer sportu.

Umiejętności

Jest to przyswojona w procesie uczenia się zdolność do wykonywania zadań i rozwiązywania problemów właściwych dla dziedziny uczenia się lub działalności zawodowej.

Uprawnienia zawodowe

Oznaczają posiadanie prawa do wykonywania czynności zawodowych (zawodu), do których dostęp jest ograniczony poprzez przepisy prawne przewidujące konieczność posiadania odpowiedniego wykształcenia, spełnienia wymagań kwalifikacyjnych lub innych dodatkowych wymagań.

Uczenie się nieformalne

Uzyskiwanie efektów uczenia się poprzez różnego rodzaju aktywność poza edukacją formalną i edukacją pozaformalną, w tym poprzez samouczenie się i doświadczenie uzyskane w pracy.

Walidacja

Oznacza sprawdzenie, czy osoba ubiegająca się o nadanie określonej kwalifikacji, niezależnie od sposobu uczenia się (edukacja formalna, pozaformalna i uczenie się nieformalne) tej osoby, osiągnęła wyodrębnioną część lub całość efektów uczenia się wymaganych dla tej kwalifikacji.

Wiedza

Jest to zbiór opisów obiektów i faktów, zasad, teorii oraz praktyk przyswojonych w procesie uczenia się, odnoszących się do dziedziny uczenia się lub działalności zawodowej.

Wykształcenie

Oznacza rezultat procesu kształcenia w zakresie ogólnym i specjalistycznym, charakteryzowany na podstawie:

  • poziomu wykształcenia odpowiadającego poziomowi ukończonej szkoły (np. wykształcenie: podstawowe, gimnazjalne, ponadpodstawowe, ponadgimnazjalne, czeladnicze, policealne, wyższe (pierwszy, drugi i trzeci stopień),
  • profilu wykształcenia (ukończonej szkoły) lub dziedziny wykształcenia (kierunek lub kierunek i specjalność ukończonej szkoły wyższej lub wyższej szkoły zawodowej).
Zadanie zawodowe

Jest to logiczny wycinek lub etap pracy w ramach zawodu o wyraźnie określonym początku i końcu wykonywany na stanowisku pracy. Na zadanie zawodowe składa się układ czynności zawodowych powiązanych jednym celem, kończący się określonym wytworem, usługą lub istotną decyzją. W wyniku podziału pracy każdy zawód różni się wykonywanymi zadaniami, na które składają się czynności zawodowe.

Zawód

Jest to zbiór zadań zawodowych wyodrębnionych w wyniku społecznego podziału pracy, wykonywanych przez poszczególne osoby i wymagających odpowiednich kwalifikacji i kompetencji (wiedzy, umiejętności i kompetencji społecznych), zdobytych w wyniku kształcenia lub praktyki. Wykonywanie zawodu stanowi źródło utrzymania.

Zintegrowany System Kwalifikacji (ZSK)

Wyodrębniona część Krajowego Systemu Kwalifikacji, w której obowiązują określone w ustawie standardy opisywania kwalifikacji oraz przypisywania poziomu Polskiej Ramy Kwalifikacji do kwalifikacji, zasady włączania kwalifikacji do Zintegrowanego Systemu Kwalifikacji i ich ewidencjonowania w Zintegrowanym Rejestrze Kwalifikacji (ZRK), a także zasady i standardy certyfikowania kwalifikacji oraz zapewniania jakości nadawania kwalifikacji.

Informacje o ZSK są dostępne pod adresem: https://www.kwalifikacje.gov.pl/

Zintegrowany Rejestr Kwalifikacji (ZRK)

Rejestr publiczny prowadzony w systemie teleinformatycznym, ewidencjonujący kwalifikacje włączone do Zintegrowanego Systemu Kwalifikacji. Informacje o ZRK są dostępne pod adresem: https://rejestr.kwalifikacje.gov.pl/

Lp.

Nazwa pojęcia

Definicja

Źródło

1. Computerized Numerical Control (CNC)

Obrabiarka sterowana numerycznie (komputerowo). Ogólnie pojęcie oznacza maszynę wyposażoną w komputer, który można dowolnie zaprogramować.

http://www.cnc.pl

[dostęp: 10.07.2018]

2. Czeladnik

Jeden ze stopni kwalifikacji zawodowych stwierdzający opanowanie umiejętności praktycznych oraz teoretycznych w zawodzie rzemieślniczym oraz potwierdzający je dowodem kwalifikacji zawodowych w formie zdanego egzaminu czeladniczego. Egzaminy czeladnicze przeprowadzają komisje egzaminacyjne izb rzemieślniczych.

Definicja opracowana przez zespół ekspercki na podstawie ustawy z dnia 22 marca 1989 r. o rzemiośle (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1267)

http://prawo.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/WDU19890170092/U/D19890092Lj.pdf

[dostęp: 10.07.2018]

3. Dłuto płaskie

Inaczej skośne ścięte, służy do pracy gładkiej i bardziej dokładnej jak wygładzanie powierzchni, wytaczanie profilu, zataczanie czół.

Jurkowski E.: Stolarstwo. Cz. 2. Państwowe Wydawnictwo Szkolnictwa Zawodowego, Warszawa 1966.

4. Dłuto żłobkowe

Inaczej zdzierak, służy do pracy zgrubnej.

Jurkowski E.: Stolarstwo. Cz. 2. Państwowe Wydawnictwo Szkolnictwa Zawodowego, Warszawa 1966.

5. Elektronarzędzia

Narzędzia zasilane prądem elektrycznym przeznaczone do prac, których wykonywanie narzędziami ręcznymi byłoby uciążliwe, czasochłonne, niewygodne lub niemożliwe, np. wiertarki, wkrętarki, pilarki, szlifierki, frezarki, tokarki i inne.

Definicja opracowana przez zespół ekspercki

6. Frezarka

Rodzaj obrabiarki skrawającej do metali i in. materiałów skrawalnych (drewna, tworzyw sztucznych, kamienia), służącej do obróbki za pomocą frezów (lub głowic frezowych) płaszczyzn, powierzchni krzywoliniowych, rowków, wgłębień itp.

https://encyklopedia.pwn.pl/haslo/frezarka;3902775.html

[dostęp: 10.07.2018]

7. Galanteria drzewna

Ozdobne wyroby z drewna, np. broszki, korale, ramy, laski, lampy, klamki, rączki itp.

Definicja opracowana przez zespół ekspercki

8. Izby rzemieślnicze

Są organizacjami samorządu gospodarczego rzemiosła zrzeszającymi cechy, spółdzielnie rzemieślnicze, rzemieślników nienależących do cechów, a także inne jednostki organizacyjne, jeżeli ich celem jest wspieranie rozwoju gospodarczego rzemiosła. Izby mogą w swych statutach przyjmować nazwy z dodatkiem wyrazów „przedsiębiorczość” lub „przedsiębiorca” użytych w odpowiednim przypadku, a także określeń zawierających wskazanie regionu.

Definicja opracowana przez zespół ekspercki na podstawie ustawy z dnia 22 marca 1989 r. o rzemiośle (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1267)

http://prawo.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/WDU19890170092/U/D19890092Lj.pdf

[dostęp: 10.07.2018]

9. Łączyna

Część konstrukcji mebla łącząca dwa lub więcej elementów.

Definicja opracowana przez zespół ekspercki

10. Materiały ścierne

Substancje krystaliczne o dużej twardości, małej ścieralności, wysokiej temperaturze topnienia wykorzystywane jako podstawowe składniki materiału narzędzi ściernych, past ściernych i polerskich.

https://encyklopedia.pwn.pl/haslo/scierne-materialy;3983918.html

[dostęp: 10.07.2018]

11. Mistrz

Tytuł uzyskany na egzaminie zawodowym, potwierdzony dyplomem, poświadczający umiejętności, doświadczenie i wykształcenie zawodowe w dziedzinie rzemiosła, w różnych zawodach rzemieślniczych. Dyplom mistrzowski można uzyskać po zdaniu zawodowego egzaminu teoretycznego i praktycznego przed komisją egzaminacyjną w izbie rzemieślniczej.

Definicja opracowana przez zespół ekspercki na podstawie ustawy z dnia 22 marca 1989 r. o rzemiośle (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1267)

12. Obrabiarka

Maszyna do obrabiania metalu, drewna i innych materiałów w celu nadania im określonych kształtów i wymiarów.

https://sjp.pwn.pl/sjp/obrabiarka;2491832.html

[dostęp: 10.07.2018]

13. Obróbka drewna

Ogół procesów technologicznych mających na celu nadanie elementom i wyrobom z drewna i tworzyw drzewnych wymaganego kształtu i wymiarów, usunięcie niedopuszczalnych wad drewna lub poprawę jego naturalnych cech przez uwydatnienie rysunku, barwy i połysku oraz nakładanie powłok malarsko-lakierniczych w celu wykończenia powierzchni, utwardzenia i zabezpieczenia przed wpływami zewnętrznymi.

https://encyklopedia.pwn.pl/haslo/drewna-obrobka;3894220.html

[dostęp: 10.07.2018]

14. Obtaczanie

Obróbka graniaków o przekroju kwadratowym prowadząca do uzyskania drążków.

Definicja opracowana przez zespół ekspercki

15. Obtaczarka

Obtaczarka służy do masowej produkcji drążków prostych o stałej średnicy.

Bajkowski J., Bieniek S., Duchnowski K.: Obrabiarki i urządzenia w stolarstwie. Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne, Warszawa 1999.

16. Pilarka

Obrabiarka do drewna służąca do piłowania, w której narzędziem roboczym jest piła.

https://encyklopedia.pwn.pl/haslo/pilarka;3957171.html

[dostęp: 10.07.2018]

17. Pilnik

Wieloostrzowe narzędzie skrawające w kształcie pręta o przekroju prostokątnym, trójkątnym, kołowym lub innym, mające na powierzchni drobne ząbki (nacięcia), które skrawają materiał z obrabianej powierzchni.

https://encyklopedia.pwn.pl/haslo/pilnik;3957248.html

[dostęp: 10.07.2018]

18. Przecinak

Narzędzie służące do nacinania gwintu zewnętrznego i wewnętrznego.

Jurkowski E.: Stolarstwo. Cz. 2. Państwowe Wydawnictwo Szkolnictwa Zawodowego, Warszawa 1966.

19. Sprawdzian

Przyrząd służący do kontrolowania, czy poszczególne elementy pracy są wykonywane prawidłowo.

Jurkowski E.: Stolarstwo. Cz. 2. Państwowe Wydawnictwo Szkolnictwa Zawodowego, Warszawa 1966.

20. Strugarka

Obrabiarka służąca do obróbki płaszczyzn i powierzchni wklęsłych lub wypukłych za pomocą skrawającego noża.

https://sjp.pwn.pl/sjp/strugarka;2524694.html

[dostęp: 10.07.2018]

21. Szczeblina

Pionowy element toczony o wydłużonym, najczęściej prostym kształcie osadzony w gniazdach innych części wyrobu np. szczebliny oparciowe w krzesłach i fotelach, szczebliny w łóżkach dziecięcych itp.

Definicja opracowana przez zespół ekspercki

22. Tarnik

Narzędzie stalowe podobne do pilnika z nacięciami w postaci oddzielnych ząbków. Przeznaczony do zgrubnej obróbki przedmiotów, głównie z drewna.

https://encyklopedia.pwn.pl/haslo/tarnik;3985504.html

[dostęp: 10.07.2018]

23. Toczenie

Proces obrabiania drewna przy pomocy tokarki w celu uzyskania elementu, którego przekrój ma kształt bryły obrotowej.

Definicja opracowana przez zespół ekspercki

24. Tokarka

Obrabiarka stosowana jest do produkcji przedmiotów o kształcie brył obrotowych, to jest takich, których przekrój ma kształt kołowy.

Definicja opracowana przez zespół ekspercki na podstawie:

Bajkowski J., Bieniek S., Duchnowski K.: Obrabiarki i urządzenia w stolarstwie. Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne, Warszawa 1999.

25. Tokarka kłowa

Tokarka, w której obrabiany przedmiot umieszcza się w kłach wrzeciona i konika. Wykorzystywana do toczenia przedmiotów o wydłużonym kształcie.

Definicja opracowana przez zespół ekspercki na podstawie:

https://encyklopedia.pwn.pl/haslo/tokarka-klowa;3987764.html

[dostęp: 10.07.2018]

oraz Bajkowski J., Bieniek S., Duchnowski K.: Obrabiarki i urządzenia w stolarstwie. Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne, Warszawa 1999

26. Tokarka tarczowa

Tokarka, w której obrabiany przedmiot mocuje się na pionowej tarczy osadzonej na wrzecionie o osi poziomej. Wykorzystywana do toczenia przedmiotów płaskich.

Definicja opracowana przez zespół ekspercki na podstawie:

https://encyklopedia.pwn.pl/haslo/tokarka-tarczowa;3987767.html [dostęp: 10.07.2018]

oraz Bajkowski J., Bieniek S., Duchnowski K.: Obrabiarki i urządzenia w stolarstwie. Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne, Warszawa 1999

27. Tralka

Pionowy element balustrady, który może mieć różny kształt w zależności od utoczenia, np. w formie kielicha, warkocza, wazonu, gruszki itp.

Definicja opracowana przez zespół ekspercki

28. Trasowanie

Wyznaczanie na powierzchni elementu lub podzespołu linii i punktów, według których ma być dokonana jego dalsza obróbka.

Definicja opracowana przez zespół ekspercki

29. Usłojenie

Układ słojów drzewa.

https://sjp.pwn.pl/sjp/uslojenie;2533504.html

[dostęp: 10.07.2018]

30. Znacznik

Przyrząd służący do nanoszenia rysek określających miejsca toczenia.

Jurkowski E.: Stolarstwo. Cz. 2. Państwowe Wydawnictwo Szkolnictwa Zawodowego, Warszawa 1966

Partnerzy

Na skróty

 Przejdź na górę